Wat is een VPN?

Een VPN (Virtual Private Network) is een versleutelde, afgeschermde verbinding over het internet. Alles wat je erdoorheen stuurt zit in een soort beveiligde tunnel, zodat anderen op hetzelfde netwerk niet kunnen meekijken. Het laat je bovendien veilig verbinden met je bedrijfsnetwerk alsof je op kantoor zit.

Waarom dit handig is voor het MKB: je team werkt steeds vaker thuis, onderweg of vanaf openbare wifi (station, hotel, café). Zulke netwerken zijn niet te vertrouwen. Een VPN zorgt dat gevoelige bedrijfsgegevens onderweg niet af te luisteren zijn en dat medewerkers veilig bij interne systemen kunnen.

Hoe het werkt: op de laptop of telefoon staat VPN-software die een versleutelde verbinding opzet met een VPN-server (van je bedrijf of een dienst). Vanaf dat moment loopt je internetverkeer beschermd door die tunnel. Let op: een VPN beveiligt de verbinding, maar vervangt geen virusscanner of gezond verstand.

Hoe werkt een VPN-verbinding?

VPN staat voor Virtual Private Network: een virtueel, afgeschermd netwerk bovenop het gewone internet. Zodra je de verbinding opzet, wordt al je internetverkeer versleuteld en via een VPN-server geleid. Wie op hetzelfde netwerk meekijkt, ziet alleen onleesbare data. De website of dienst aan de andere kant ziet niet jouw eigen ip-adres, maar dat van de server. Daarmee is de verbinding beveiligd van je apparaat tot aan die server.

Waarvoor gebruik je een VPN?

Zakelijk zijn er drie redenen om een VPN te gebruiken. Ten eerste veilig werken vanuit huis, het buitenland of een openbaar netwerk: hackers die op een hotel- of stationswifi meeluisteren, krijgen geen bruikbare gegevens te pakken. Ten tweede toegang tot interne systemen, zoals een server of netwerkschijf die niet zomaar aan het internet mag hangen. Ten derde het koppelen van vestigingen, zodat apparaten op twee locaties in hetzelfde netwerk zitten.

Consumenten gebruiken een VPN vaak ook om online minder herkenbaar te zijn of om diensten uit een ander land te bekijken. Voor een bedrijf is dat zelden de reden; daar gaat het om veilige toegang.

Welke soorten VPN zijn er?

Voor het MKB zijn er twee die ertoe doen. Een remote-access VPN verbindt één apparaat met het bedrijfsnetwerk — dit is wat je medewerkers nodig hebben om thuis te werken. Een site-to-site VPN verbindt twee netwerken permanent met elkaar, bijvoorbeeld een hoofdkantoor en een werkplaats. Daarnaast bestaan er commerciële VPN’s van aanbieders: die beveiligen je verbinding naar het internet, maar geven je geen toegang tot je eigen systemen.

Wat een VPN niet doet

Een VPN maakt je niet anoniem en beschermt je niet tegen phishing, malware of een zwak wachtwoord. Het versleutelt de weg, niet wat er aan het eind gebeurt. Steeds vaker kiezen bedrijven daarom voor een zero-trust-aanpak, waarbij je per applicatie toegang krijgt in plaats van toegang tot het hele netwerk. Een VPN blijft dan nuttig, maar is niet langer het enige slot op de deur.

Veelgestelde vragen

Wat is een VPN in gewone taal?

Een beveiligde tunnel over het internet. Je gegevens gaan er versleuteld doorheen, zodat anderen op hetzelfde netwerk niet kunnen meelezen.

Is een VPN echt nodig bij thuiswerken?

Als medewerkers alleen met Microsoft 365 werken, is een VPN vaak niet meer nodig: die diensten zijn zelf al versleuteld. Werk je met een eigen server of netwerkschijf, dan wel.

Maakt een VPN mijn internet trager?

Iets, omdat het verkeer een omweg maakt en versleuteld wordt. Bij een goed ingerichte zakelijke VPN merk je daar in de praktijk weinig van.

Kan ik een gratis VPN gebruiken voor werk?

Liever niet. Gratis aanbieders verdienen hun geld ergens anders mee, vaak met de data van hun gebruikers. Voor zakelijk gebruik wil je weten wie de server beheert.

Meer lezen: Wat is Zero Trust? · Wat is een firewall?